Böyük Məzrə - İrəvan quberniyasının Novo- Bəyazid qəzasında, keçmiş Basarkeçər (Vardenis) rayonunda, indi Geğarkunik vilayətində kənd. Vilayət mərkəzi Qavar (Kəvər) şəhərindən 86 km cənub-şərqdə, Məzrə çayının sahilində, dəniz səviyyəsindən 1940 m hündürlükdə yerləşir. "İrəvan əyalətinin icmal dəftəri"ndə (143, s. 62), Qafqazın 5 verstlik xəritəsində (348, s. 164) adı qeyd edilmişdir. Kəndin bir adı da Kalıağalı ol­muşdur (415, s. 26). Burada 1831-ci ildə 293, 1873-cü ildə 956, 1886-cı ildə 1379, 1897-ci ildə 1652, 1908-ci ildə 1842, 1914-cü ildə 1970, 1916-cı ildə 1792, 1919-cu ildə 220 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır (415, s. 26-27, 112-113). Er­məni silahlı dəstələri 1919-cu ilin mart ayında Böyük Məzrə kəndinə hücum edərək sakinləri qırğınlarla tarixi torpaqlarından deportasiya et­dikdən sonra (309, s. 305) 1922-ci ildə burada 572 nəfər erməni yerləşdirilmişdir (415, s. 113). Kəndi tərk edən azərbaycanlılardan sağ qalanlar indiki Ermənistan ərazisində sovet hakimiyyəti qurulandan sonra ata-baba torpaqlarına dönə bilmişlər. Burada ermənilərlə yanaşı, 1922-ci ildə 572, 1926-cı ildə 594, 1931-ci ildə 867 (415, s. 27, 113), 1988-ci ildə 2500 nəfər (85, s. 281- 282) azərbaycanlı yaşamışdır. 1988-ci ilin no­yabr-dekabr aylarında erməni sakinlərinin işti­rakı ilə Ermənistan dövləti tərəfindən azər­baycanlılar öz doğma torpaqlarından qovul­muşdur. Hazırda orada yalnız ermənilər yaşayır. Kənddə albanlara məxsus IX əsrə aid tarixi abidə vardır. Bu tarixi abidənin üzərində "881-ci il" ta­rixi yazılmışdır. Eyni zamanda kəndin yaxınlı­ğında oğuzlara məxsus qəbiristanlıq vardır. Bü­tün bunlar burada tarixən azərbaycanlıların ya­şadığını sübut edir. Toponim Azərbaycan dilinə məxsus "böyük" sözü ilə ərəb dilində "əkilmiş yer, sürülüb toxum səpilmiş tarla" mənasında iş­lənən "məzrə" sözünün birləşməsi əsasında (104, s. 343) əmələ gəlmişdir. Erm. SSR AS RH-nin 3 aprel 1991 -ci tarixli qərarı ilə kəndin adı dəyiş­dirilərək "Mets Masrik" qoyulmuşdur. "Ermənis­tan Respublikasının inzibati-ərazi bölgüsü haq­qında" 7 noyabr 1995-ci il tarixli yeni Qanuna əsasən, Geğarkunik vilayətinin inzibati ərazisinə daxil edilmişdir (416, s. 136).

Coğrafi koordinatları: 40°13' şm. e., 45°46' ş. u.

Ədəbiyyat:
1. İ.Bayramov, N.Mustafa Həqiqətin Onomastikasi, İndiki Ermənistan Respublikası ərazisində tarixi-coğrafi adların dəyişdirilməsi və saxtalaşdırılması 2021
2. Əziz Ələkbərli Qərbi Azərbaycanlıların 1988-ci il soyqırımı 2010
3. Əziz Ələkbərli Qərbi Azərbaycan abidələri 2007
4. Əziz Ələkbərli Qərbi Azərbaycanda soyqırımına məruz qalmış Toponimlərimiz
5. https://erevangala500.com/